De zonnegod

De zonnegod; daaronder Constantijns intocht in Rome

Ik begin het einde te naderen van mijn reeks stukjes over de illustraties van Het visioen van Constantijn. De bovenstaande afbeelding neem ik nog even mee: de zonnegod Apollo op een reliëf op de boog van Constantijn. De meeste sculptuur daarop is afkomstig uit Romes “gouden eeuw”, waarmee Constantijn wilde tonen dat het Romeinse Rijk na de Crisis van de Derde Eeuw was hersteld.

Het bovenstaande reliëf is hierbij een buitenbeentje: sommige geleerden meenden dat het ouder was, uit de tijd van keizer Augustus, maar sinds pakweg de jaren zeventig neigen ze ernaar dat het vierde-eeuws is en behoort tot Constantijns eigen sculptuur. Net als het deel eronder dus, dat de intocht van Constantijn in Rome voorstelt.

Erg belangrijk is de datering niet. Veel belangrijker is dat dit de zonnegod Apollo voorstelt, Constantijns favoriete godheid – althans tot hij deze aan Christus gelijkstelde. Wat de twee met elkaar gemeen hadden was dat ze golden als zoon van een allerhoogste god, als beoordelaars van de hele wereld, als licht der wereld en als middelaren tussen de schepping en de transcendente wereld.

Apollo staat dus op de boog van Constantijn, maar dat is noch bewijs voor zijn bekering tot het christendom noch bewijs dat hij geen christen was. Het maakte in deze tijd ook niet uit. Exclusivisme was nog iets van de toekomst.

Advertenties