Hercules

Hercules op de munt van Maximianus (Kunsthistorisches Museum, Wenen)

Als ik ooit rijk ben, ga ik munten verzamelen. Gouden munten wel te verstaan. Niet omdat die waardevoller zijn dan zilveren, maar omdat de kleur me bevalt. En de plaatjes zijn ook mooi.

Hierboven een munt van de al genoemde keizer Maximianus. Zijn portret aan de voorkant, aan de achterkant (deze kant) een afbeelding van Hercules. Dat is geen toeval. Hercules gold al ten tijde van de Gallische keizer Postumus als beschermer van de westelijke provincies en was dat opnieuw ten tijde van de Tetrarchie. In de staatscultus gold Jupiter als degene die keizer Diocletianus in het oosten beschermde, terwijl Maximianus zich aandiende als gunsteling van Jupiters zoon Hercules.

En dus stonden Jupiter en Hercules op de goudstukken van de tetrarchen. Enkele nieuwe legioenen kregen bijnamen die hen associeerden met de keizerlijke beschermgoden. En de augusti, de opperkeizers, maten zich nieuwe familienamen aan, die ze overdroegen aan hun caesares, hun kroonprinsen. Voluit zou keizer Constantius daarom Flavius Valerius Constantius Caesar Herculius heten: de Flavius Valerius Constantius die caesar was in de familie der Herculii.

De crux van het visioen van Constantijn is dat hij brak met de tetrarchentheologie: hij ruilde Hercules en Jupiter in tegen de zonnegod.

Advertenties